Putin hansı ultimatumu verir: Müharibə ilə bağlı 3 ssenari - "Economist" nəşri

17 noyabr, 2022 09:50

Britaniyanın dünyaca məşhur “Economist” jurnalı ənənəvi olaraq gələn illə bağlı proqnozlarının yer aldığı nömrəsini təqdim edib. “Gələcək dünya 2023” adlı nömrənin üz qabığında 6 liderin fotosu yer alıb. Bunlar tam mərkəzdə Vladimir Putin (Rusiya) olmaqla Tsay İnven (Tayvan), Si Cinpin (Çin), Corcia Meloni (İtaliya), Co Bayden (ABŞ), Volodimir Zelenskidir (Ukrayna). Liderlərin fotoları arasında pilotsuz uçuş aparatı, peyk, raket kompleksi və hərbi gəmi təsvir olunub.

2023-ci illə bağlı məqalələrdən biri Ukraynadakı müharibəyə həsr olunub. Jurnalın müdafiə məsələləri üzrə eksperti Şaşank Coşi tərəfindən qələmə alınan məqalədə Ukraynadakı müharibə ilə bağlı 3 mümkün ssenari təqdim olunub.

Birinci ssenaridə Rusiya məğlubiyyətdən xilas olur və qələbə qazanır.

Bildirilir ki, Rusiya ordusu qış aylarında cəbhə xəttini stabilləşdirir, eyni zamanda yeni səfərbər olunmuş əsgərlərlə yeni batalyonlar qurur. ABŞ-da Nümayəndələr Palatasında çoxluq qazanan Respublikaçılar Ukraynaya yeni silah tədarükünün qarşısını alır və Avropadan alınan silah ehtiyatları tükənir. Rusiyanın müdafiə sənayesi yarımkeçiricilər və xüsusi avadanlıqlardan məhrum olur, lakin yeni qüvvələri təchiz etmək üçün kifayət qədər zirehli texnika və artilleriya sistemləri istehsal edir.

Yaza qədər rus bölmələri aylarla davam edən hücum əməliyyatlarından yorulan Ukrayna qoşunlarını geri oturdaraq hücuma keçir. Rusiyaya məxsus pilotsuz uçuş aparatları Ukraynanın enerji və su infrastrukturuna zərbələr endirməyə davam edir. Yay fəslinin başlaması ilə Kiyev müdafiə mövqeyinə keçir. Rusiya Xersonun şimalında mühüm sənaye şəhəri olan Krivoy Roq, həmçinin Donetsk vilayətindəki Slavyansk və Kramatorsk şəhərlərini ələ keçirir. Qərb ölkələri Ukraynanı Moskvanın atəşkəs təklifini qəbul etməyə çağırır. Prezident Zelenskinin razılaşmaqdan başqa çarəsi qalmır. Sonrakı aylarda, bəlkə də illərdə Rusiya Kiyevə hücuma cəhd etmək üçün aktiv şəkildə yenidən silahlanır.

İkinci ssenari Rusiyanın çıxılmaz vəziyyətə düşməsi ilə izah olunur.

 

Belə ki, Rusiya yüz minlərlə gənci səfərbər edir, lakin onları döyüşə hazır əsgər kimi yetişdirə bilmir. Ən yaxşı hərbi təlimatçıların hamısı ön cəbhədə olur. Təcrübəli zabitlər ölüb və ya artıq döyüşlərdə iştirak ediblər. Orduya yeni qəbul edilənlər zirehli texnikası olmayan və hücuma keçmək üçün yararsız, lakin səngərləri tutmaq və istehkamlar qurmağa qadir olan yüngül piyada birlikləri formasında hazırlanır.

Noyabrda Xerson şəhərindən geri çəkildiyini elan edən Rusiya Dnepr çayının qərb sahilində saxladığı 30 minə yaxın əsgərini təhlükəsiz şəkildə təxliyə edir. Onlar çoxlu sayda silah-sursat qoyub şərqə çəkilirlər. Bu, Ukrayna üçün zəfərdir, lakin son nəticədə Rusiya qüvvələri hərbi cəhətdən daha güclü mövqedə olacaq, çünki çay Rusiyanın sol cinahında qorunur. Ukrayna qoşunlarının irəliləməsi yavaşlayır, Ukrayna ordusu qazanılan hər kilometr əraziyə görə ağır itkilər verir.

Döyüş meydanında qalib gələ bilməyən Putin daha sonra Ukraynanın iqtisadiyyatını sarsıtmaq, mülki infrastruktura zərbələr endirmək və tərəfdaşlarını tükəndirmək üçün müharibəni kifayət qədər uzatmağa çalışır. Avropa 2023-cü il ərzində öz qaz anbarlarını doldurmağa hər cür cəhd edir, bu da qışın gəlməsi ilə elektrik enerjisinin kəsilməsinə səbəb olur. Rusiya prezidenti Putin prosesi Donald Trampın Ağ Evə qayıdacağına və Ukraynaya dəstəyi dayandıracağına ümid etdiyi 2024-cü ilin sonuna qədər uzatmaq niyyətindədir. Lakin bu, yüksək riskli bir oyundur: Rusiyanın ictimai rəyi müharibəyə qarşıdır, iqtisadiyyatı zəifləyir və Putin getdikcə daha həssas görünür.

Üçüncü ssenari ən ümidverici və bəlkə də ən təhlükəlidir.

Ukrayna təşəbbüsü əlində saxlayır və hücumu ləngitmir, rus qoşunları Xersonu tərk edərkən onlara ağır itkilər verir, sonra isə ilk dəfə olaraq HIMARS raket sistemlərini Krımı vura biləcək məsafəyə yerləşdirir. Rusiyanın Luqansk vilayətindəki mövqeləri sıradan çıxır, Ukrayna Severodonetski geri alır, sonra sürətlə daha da şərqə doğru irəliləyir. Rusiyanın itkiləri artdıqca, yeni çağırışçılar döyüşməkdən imtina edirlər. Qərb ölkələri tələsik Ukraynaya yeni hava hücumundan müdafiə sistemləri göndərir, Rusiyanın sürətlə azalan dəqiq idarə olunan raket arsenalına əsaslanan terror taktikasının effektivliyini zəiflədir.

Yazda Zelenski ordusuna Zaporojye vilayətində yeni cəbhə açmağı əmr edir. Beş briqada rus mövqelərini yarıb, yaya qədər Putinin Krıma gedən körpüsünün qarşısını kəsir və Mariupolu mühasirəyə alır. Ukrayna HIMARS raket buraxılış sistemlərini cənuba doğru apararaq Rusiya tərəfindən işğal olunmuş Krımdakı limanları, bazaları və anbarları hədəf alır. Ukrayna yarımadaya girməklə təhdid edir. Putin ultimatum verir: dayanın, yoxsa sizə qarşı nüvə silahı tətbiq olunacaq!. Qələbə göz qabağındadır. Ancaq bunun gətirdiyi risklər də var.

05 fevral

12:52 - Rusiya Qərb silahları ilə vurulmayacaq - Şolts12:49 - Ermənistanı Rusiya ilə birləşdirən yol bağlandı 

03 fevral

13:13 - Lənkəranda gözəllik salonundan külli miqdarda narkotik vasitə və saxta pul çıxdı 13:09 - "Azercell"dən rüsvayçılıq: Şəhidi məhkəməyə verdi - FOTO10:40 - Prezident nazirlərin iclasında çıxış edib - FOTOLAR10:36 - Quldur Akif Çovdarovla bağlı bazar qarşıdurması böyüyür10:34 - Azərbaycan və Rumıniya enerji təchizatı üzrə yeni saziş imzalayacaqlar

02 fevral

11:12 - Xameneinin hakimiyyəti məhdudlaşdırıla bilər11:08 - ABŞ Dövlət Departamenti Cənubi Qafqaz üzrə yeni baş məsləhətçi təyin edib11:04 - Banklardakı puldan vergi tutmaq... - Hansı risklər var?

01 fevral

11:41 - Azərbaycan və İsrailin müdafiə nazirləri əməkdaşlıq məsələlərini müzakirə ediblər11:39 - Qarabağda bərpa işlərinə nə qədər vəsait xərclənib?11:38 - Daha 36 İran casusu saxlanıldı

31 yanvar

18:35 - Vasif Talıbovun general qohumu siyasi partiya funksionerinə necə "atıb"? - VİDEO18:10 - ""Vasif Talıbovun adamı" deyib hamını işdən çıxarmaq olmaz" 18:09 - Qiymətlərin birdən-birə 33 faiz qaldırılması... - Hökumət bu sistemdən imtina etməlidir18:07 - "Avropa İttifaqı Laçın yolundakı vəziyyətə görə Azərbaycana qarşı sanksiya planlaşdırmır" - Josep Borrel18:06 - DİN İranın casus şəbəkəsinə qarşı əməliyyat keçirdi - 7 nəfər saxlanıldı18:04 - "SOCAR Turkey"in Baş icraçı direktoru vəzifədən çıxarıldı - Ciddi nöqsanlar aşkarlandı

30 yanvar

11:20 - Azərbaycan-Macarıstan münasibətlərinin inkişafında yeni mərhələ11:11 - İrana endirilən zərbələrin məqsədi nədir?11:07 - "İrana qarşı hərbi əməliyyatlar istisna deyil" - ABŞ dövlət katibi11:06 - İranın silah daşıyan maşınları PUA-larla vuruldu

28 yanvar

12:11 - Ermənilər Zaxarovanı hədələdilər - Rus polkovnik sərt cavab verdi12:03 - İrana Şuşa Bəyannaməsini xatırladıram - Hülusi Kılıç12:01 - "İrandakı etirazçılar Azərbaycan səfirliyinə hücuma görə SEPAH-ı günahlandırırlar" - ABŞ institutu

27 yanvar

13:00 - Basqınlara məruz qalan Azərbaycan səfirlikləri... - SİYAHI12:58 - Səfirliyə hücumla bağlı yeni təfərrüatlar - Azərbaycan diplomatları istintaqda iştirak edir12:56 - "Azərbaycanın İrandakı səfirliyinə hücum məni dəhşətə gətirdi" - Avropa İttifaqının nümayəndəsi12:55 - "Azərbaycan səfirliyinin əməkdaşı şir kimi vuruşdu" - Zaxarova